چرا مانور بر سر جنگ فوری و گسترده چرخید و به مذاکره در عمان تبدیل شد؟ 

دیار یاران آزادی ||| اکثریت مردم ایران دور شدن خطر جنگ و فوریت آن را حتی اگر فقط یک قدم باشند مثبت می دانند و از آن استقبال می کنند، هر چند طیف راست سلطنت طلب که رویای بازگشت به قدرت از طریق بمباران ایران را در سر داشت اکنون سرخورده شده و برخی از آنها با صراحت از «خیانت ترامپ» سخن می گویند. در پاسخ به چرایی ترجیح مذاکره بر جنگ در مسقط توجه به نکات زیر مهم و روشنگر است:

  • در عمان هیچ توافقی بر سر شروط دو طرف ایران و آمریکا صورت نگرفت باز نگه داشتن پنجره دیپلماسی تنها نتیجه مذاکرات ایران و آمریکا بود.
  • ایران و آمریکا نه از سر اعتماد متقابل، بلکه از موضع اجبار و محاسبه وارد مسیر مذاکره شدند. هر دو طرف به این جمع‌بندی رسیدند که هزینه‌های جنگ، بیش از منافع آن است و دیپلماسی می‌تواند دست‌کم مانع تشدید بحران شود.
  • از نگاه ایران، مذاکره ابزاری برای کاهش فشار تحریم‌ها و دور کردن سایه جنگ بود. تهران با بازگشت به میز گفت‌وگو تلاش کرد مسیر تنفس اقتصادی را باز کند و از ورود کشور به یک درگیری پرهزینه جلوگیری نماید.
  • در سوی مقابل، آمریکا نیز جنگ با ایران را پرریسک و غیرقابل پیش‌بینی می‌دانست. واشنگتن ترجیح داد به جای ورود به یک تقابل نظامی گسترده که می‌توانست پایگاه‌ها و کشتی‌هایش در منطقه را در معرض حمله قرار دهد راه دیپلماسی را دنبال کند. همچنین، پروژه‌های جایگزین سیاسی، از جمله تکیه بر اپوزیسیون خارج‌نشین، اولویت تعیین‌کننده‌ای برای آمریکا نداشت.

در نهایت، مذاکرات به توافقی بر سر شروط اصلی دو طرف منجر نشد و تنها  دستاورد آن باز نگه داشتن پنجره دیپلماسی بود؛ پنجره‌ای شکننده که فعلا به عنوان مسیر کنترل تنش باقی مانده است.

بیان دیدگاه