سه روند تازه در جنبش مطالباتی کارگران ایران

اتحاد کارگران انقلابی ایران ||| در گزارش‌های کارگری روزهای اخیر سه ویژگی مهم دیده می‌شود: اولین ویژگی ورود لایه‌های تازه‌ی مزد و حقوق‌بگیران به میدان است. اعتراض و اعتصاب در واحدهایی مثل فولاد مادکوش و شرکت ناردیس در بندرعباس، کارگران قند خاورمیانه در شوش و داروسازان گیلان، نشان می‌دهد لایه‌هایی وارد جنبش مطالباتی شده‌اند که پیش‌تر حضور پررنگی در شبکه‌های اجتماعی نداشتند. این گسترش، نشانه‌ی تحمل‌ناپذیرتر شدن بحران اقتصادی، عقب‌ماندن مزد از هزینه‌ی زندگی، بی‌اثر شدن برخی قراردادها و توافقات جمعی گذشته و عادی شدن تعویق دستمزد از سوی کارفرمایان در سایه‌ی بی‌تفاوتی دولت است.

ویژگی دوم افزایش دامنه‌ی مشارکت در میان مطالبه‌گران بزرگ است. بازنشستگان تأمین اجتماعی، فولادی و معدنی، مخابرات و فرهنگی، کارگران ارکان ثالث و بخش‌های نفت، گاز و پتروشیمی در روزهای اخیر با جمعیتی گسترده‌تر به خیابان آمده‌اند؛ اعتراضات اصفهان و کرمانشاه نمونه‌ی شاخص آن است. رشد همگرایی در پیامدِ کنشگری آگاهانه، فاصله‌ی فزاینده‌ی مزد و تورم، بی‌اعتنایی عامدانه به مطالبات پایه‌ای و بسته‌بودن راه‌های دیگر، بسیاری را به این جمع‌بندی رسانده که «چاره‌ای جز اعتراض خیابانی علیه بی‌عدالتی مزدی» باقی نمانده است.

ویژگی سوم فراتر رفتن بخشی از جنبش کارگری از مطالبه‌ی صرفاً مزدی است. بخش پیشروتر جنبش کارگری اکنون خواست‌هایی مطرح می‌کند که از سطح مطالبه‌ی دستمزد فراتر می‌رود و دخالت در مدیریت و سهم از سود کار را نشانه می‌گیرد. در مقابل، تشکل‌های شبه‌کارگری و امنیتیِ وابسته به حاکمیت تلاش خود را برای کنترل و مهار اعتراضات شدت داده‌اند. در همین حال، همگرایی مبارزاتی میان تشکل‌های مستقل کارگری – زیر فشار سرکوب شدید – همچنان کم‌رنگ و نامحسوس است و به‌طور متناقض گاهی از همراهی عملی با موج اعتراضات مزد و حقوق‌بگیران عقب می‌ماند.

گسترش اعتراضات کارگری، تشدید بحران‌های موجود و بن‌بست راه‌حل‌های درون‌حکومتی، حل این تناقض را به یکی از اولویت‌های اصلی کنشگران و تشکل‌های مستقل کارگری و نیروهای حامی جنبش کارگری تبدیل کرده است. شکل‌گیری بلوکی از نیروهای اعماق جامعه، با در هم‌آمیزی مبارزات اقتصادی و سیاسی لایه‌های مختلف مزد و حقوق‌بگیران با مطالبات شهروندی و مدنی لایه‌های هم‌سرنوشت با آنان، مسیر برپایی آلترناتیو مستقل طبقات پایین در برابر وضع موجود است. حرکت به سمت همگرایی‌های پایدار بر اساس فصل‌مشترک‌های اردوی کار ایران، گامی حیاتی در این راستاست.

نظام بازنشستگی ایران؛ بمب ساعتیِ زیر پای میلیون‌ها نفر!

فلاکت اقتصادی و انفجار مطالبات؛ گزارش هفتگی اعتراضات کارگری و معیشتی در ایران

بیان دیدگاه