وضعیت اقتصاد ایران به روایت رئیس جمهور

آغاز دوره ریاست جمهوری پس از تنفید و تایید وزرا و آشنایی مقدماتی با داده های واقعی مربوط به وضعیت کشور در جلسات پشت پرده با وزرای سابق، دوره ای است که بیشتر از همه پرده ها کنار زده می شود و آمارهای بیانگر وضعیت واقعی که معمولا پشت هیاهوهای رسانه ای و تبلیغات فراینده کذایی و دروغ های درشت و شاخدار پنهان می شوند، مطرح می گردند. علت بر خلاف تصور ساده انگارانه صفات و خصوصیات شخصی رئیس جمهور جدید یا وزرایش نیست، علت این است که پشت نمای کلی واقعیت های جاری، یک دیوار تدافعی ایجاد کنند تا حداقل بدکرداری ها و تصمیمات فاجعه بار اقتصادی دولت پیشین که عوارضش چند ماه بعد بیرون می زند به پای وزرای جدید نوشته نشود و خونش به گردن خودشان نیفتد. در واقع، آنها با توجه به سیاست های هسته سفت قدرت خودشان  بزودی به حد کافی بدکرداری و تصمیمات نادرست به جا خواهند گذاشت که نیازی به بار کردن ارث دولت قبلی روی دوش آنها نباشد. به همین دلیل است که اولین گفتگوی تلویزیونی پزشکیان تصویر یک اقتصاد فروپاشیده و بشدت ناتوان از پاسخگویی به نیازهای حیاتی و ضروری مردم را به سطح کشیده است. نکاتی که او گفت شایان توجه است: «برای خرید گندم ۱۲۰ هزار میلیارد تومان پیش‌بینی شده بود که آن هم در صندوق موجود نبود. این در حالی است که ارزش گندم تحویل داده شده به انبارها بیش از ۲۰۰ هزار میلیارد تومان است.»

« مشکلاتی در زمینه‌های بهداشت و درمان و معلمان داشتیم که تمهیداتی اندیشیده شده است، تا این مشکلات را تا جایی که امکان دارد، حل کنیم.»

«در حال تلاش برای حل مشکل فرهنگیان، پرستاران، داروسازان و کشاورزان هستیم،… ولی پول به اندازه کافی نیست»

«با این ناترازی انرژی که داریم و فشاری که به کارخانه‌ها و تولید می‌آید، به احتمال قوی در این خصوص با مشکلاتی مواجه خواهیم شد. الان برخی کارخانه‌ها خودشان دارند ناتراز می‌شوند و نمی‌توانند پول کارگران را پرداخت کنند و به فعالیت‌شان ادامه دهند.»

«می‌دانیم ناترازی وجود دارد و بانک‌ها را می‌شناسیم اما باید روندی را در پیش بگیریم که برای مردم مشکل ایجاد نکند.»

«اگر بگوییم یک بانک ناتراز است و آن را تعطیل کنیم، مردمی که به اعتماد نظام آمدند و آنجا سپرده‌گذاری کردند را چگونه پاسخ دهیم؟»

«تا زمانی که این ناترازی در انرژی، برق و بانک‌ها هست، نباید انتظار داشت که به رشد اقتصادی ۸ درصد برسیم؛ اصلا امکان ندارد

«برای رسیدن به رشد اقتصادی ۸ درصدی، به ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری نیاز داریم. کل پولی که در کشور داریم، بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار نیست»

«در سفر به نیویورک تلاش داریم از ایرانیان خارج از کشور دعوت به بازگشت یا لااقل سرمایه‌گذاری در ایران داشته باشیم.»

تصویر عمومی از خلال این گفته های پزشکیان و راهکار نقد او برای مقابله با آن روشن است: خزانه خالی است، گندمگاران، داروخانه داران، معلمان، پرستاران، بازنشستگان و معلولان مطالبات عاجلی دارند که پول برای پرداخت شان وجود ندارد. شبکه برق دچار ناترازی است، کارخانه ها در حال تعطیلی و ورشکستگی هستند؛ در بهترین حالت و با گردآوری کل سرمایه موجود در کشور نیمی از کل حداقل لازم برای تامین رشد هشت درصدی اقتصاد تامین می شود و بقیه باید با سرمایه خارجی تامین شود، ولی چون به قول همتی وزیر اقتصاد با «فرض ادامه تحریم ها» سیاست های اقتصادی تدوین و اجرا می شود و به گفته پزشکیان در دیدارش با خامنه ای « ما کلی امکانات و راه دررو داریم فقط باید بدانیم از آن‌ها چطور استفاده کنیم»، یکی از «راههای دررو» که به عقلش رسیده این است که به ایرانیان خارج از کشور در سفر  قریب الوقوعش به نیویورک رو بیاندازد که سرمایه هایشان را به ایران بیاورند. نقدا هم از صندوق توسعه ملی برداشته است که تا حدی مشکلات ناشی از ورشکستگی مالی و خالی بودن خزانه را جبران کند و جلوی انفجار را بگیرد. دور بعد یعنی چند ماه بعد چه خواهند کرد معلوم نیست!

پزشکیان شاید به خاطر نمی آورد ولی قبل از او، از دوران خاتمی تا روحانی همین وعده رفع موانع حضور سرمایه خارجی از سوی اسلاف او داده شد و سرمایه خارجی هم به سرزمین غارت شده ولایت مطلقه و «برادران قاچاقچی سپاه» پا نگذاشت و جایی هم که خطر کرد از سوی برادران سریع نقره داغ شد. نه تنها سرمایه خارجی نیامد و تا وقتی بر حکومت مطلقه فردی لباس عاریه جمهوریت بدلی پوشانده باشند نخواهد آمد، که سرمایه های موجود داخلی هم با شتابی هولناک سر از دبی و بخش مستغلات ترکیه و «کشورهای همسایه» سردرآورده اند. برخلاف تصور ساده لوحانه پزشکیان گسترش ارتباط با کشورهای همسایه حرکت جریان سرمایه را به داخل ایران تقویت نخواهد کرد، خروج سرمایه از ایران به این کشورها را ساده تر خواهد ساخت. واقعا ساده لوحی محض است که با فضای جنگی و تنش و رویارویی با آمریکا و اسراییل و حضور ناوهای جنگی آمریکا در خیلج فارس و شاخ و شانه  کشیدن برای قدرت های غربی و تاکید بر سیاست خارجی مبتنی بر حمایت فعال از «محور مقاومت» و رویارویی های جنگی نیابتی ،بتوان سرمایه داران ایرانی مقیم خارج را متقاعد کرد که در ایران سرمایه گذاری کنند.

در شرایط تحریم های سخت و مرگبار که نه امکان واریز پول صادرات را می دهد نه حذف افزایش سی درصدی هزینه واردات از خارج از طریق دور زدن تحریم ها را، سرمایه ایرانیان خارج از کشور دماغش را زالو داده است که برای حفظ تاج و تخت ولایت مطلقه وارد ایران شود؟

پزشکیان عملا هیچ راهکاری برای حل مشکلات اساسی اقتصاد ایران ندارد و تا زمانی که هسته سفت قدرت کاملا حذف نشده و تحریم ها از طریق مذاکرات مستقیم برچیده نشوند سرمایه خارجی پا به ایران نخواهد گذاشت.

بیان دیدگاه