آینده ای که آبگیری سدّ چمشیر برای مردم استانهای خوزستان و کهگیلویه و بویراحمد رقم می زند، بسیار تاریکتر از گذشته است

اتحاد کارگران انقلابی ایران: آبگیری سدّ چمشیر علاوه بر تبعات زیست محیطی، تبعات امنیتی هم در پی خواهد داشت. ساخت این سدّ تاکنون دخالت وزارت نیرو، وزارت نفت، سازمان حفاظت از محیط زیست و مجلس، و چین به عنوان شریک مالی را همراه خود  داشته است. وزارت نیرو مجری طرح، در گذرگاههائی با مخالفت وزارت نفت، روبرو بوده است. که این مخالفت خوانی هم نه از زاویه منافع مردم، بلکه از زاویه منافع این وزارت خانه بوده است. سازمان حفاظت از محیط زیست، به شیوه متداول خود، آنقدر سکوت کرده تا بیش از نود درصد عملیات ساخت سدّ به پایان برسد، بعد وارد صحنه شده است.

نهایت همراهی سازمان حفاظت محیط زیست تاکنون، پس از اینکه فعالین و کارشناسان مستقل محیط زیست ساخت این سدّ را در جهت تخریب محیط زیست ارزیابی کرده اند،  این بوده که از وزارت نیرو، به عنوان مجری طرح، بخواهد آزمایشات جدیدی در محوطه سدّ انجام داده و بی خطر بودن آبگیری سدّ را براساس این آزمایشات به سمع سازمان حفاظت از محیط زیست برساند.

سد چم‌شیر که حالا بیش از نود درصد پیشرفت فیزیکی داشته است، برای بسیاری از فعالان محیط زیست یادآور تجربه سد گُتوند است، سدی که با وجود هشدار فعالان محیط زیست ساخته و آبگیری شد و نتیجه آن، ازبین‌رفتن بخشی از زمین‌های کشاورزی منطقه و افزایش شوری آب کارون بود.

وزارت نیرو قرار است برای تامین برق روی این سدّ نیروگاه بسازد. بخشی از تأمین مالی این سد، از خط اعتباری کشور چین بوده است.

به گفته حسین آخانی، هفتاد درصد سازه این سدّ در سازند گچساران است. علاوه بر این موضوع، تعداد زیادی فروچاله در محل قرار دارد که نشان‌دهنده قابلیت انحلال شدید در آن منطقه است و به محض آبگیری سد، هم احتمال فرار آب وجود دارد و هم به دلیل وجود نمک و گچ بخش عظیمی از مخزن با آبگیری حل می‌شود، در نتیجه وقتی این سد آبگیری شد، میزان شوری‌ای که در حال حاضر وجود دارد، در خوش‌بینانه‌ترین حالت دو برابر خواهد شد.

طبق نظر آخانی، آب رودخانه زهره بعد از آبگیری چم‌شیر، قابل استفاده برای کشاورزی نخواهد بود و این شوری آسیب‌های زیادی را برای جنوب این منطقه یعنی خوزستان و پوشش گیاهی آن به دنبال دارد.

طبق استانداردهای فائو، آبی که شوری آن بالای دو هزار میکروزیمنس باشد، برای کشاورزی استفاده محدودی دارد. شوری زهره با احداث سد افزایش پیدا می‌کند، در واقع همین الان هم کشاورزی آن منطقه با حداکثر شوری مجاز صورت می‌گیرد. زمین‌های آنجا تحمل شوری بیشتر از این را ندارد و بنابراین از این آب برای کشاروزی نمی‌توان بهره برد. در تمام پرونده‌ها و پیگیری‌های صورت‌گرفته از طرف کارشناسان و منتقدان هم گفته شده است که این آب برای کشاورزی مناسب نیست.

به گفته آخانی، آبگیری سد باعث می‌شود جلوی سیلاب‌های رودخانه زهره گرفته شود و با این کار مانداب‌هایی که در اطراف هندیجان وجود دارد، آبی دریافت نمی‌کنند و به کانون‌های بزرگ ریزگرد تبدیل می‌شوند.

 برخلاف نظر موافقان ساخت سدّ که معتقدند ساخت سدّ جلوی سیلاب ها را خواهد گرفت و این را مثبت ارزیابی می کنند، آخانی می گوید اگر این سیلاب‌ها نباشد، دشت با افزایش شوری و ریزگرد مواجه خواهد شد و جلوگیری از این سیلاب‌ها آسیب جدی به منطقه وارد خواهد کرد و نمی‌توان این موضوع را به عنوان معیاری برای ارزش سد مطرح کرد.

به گفته این پژوهشگر، گونه‌های درختی و درختچه‌ای در سازند گچساران به سختی رشد می‌کنند و فقط گونه‌های اندکی در آنجا دوام می‌آورند و در حال حاضر حدود پانصد هکتار جنگل در بستر رودخانه زهره وجود دارد که با آبگیری سد این پوشش از بین خواهد رفت.

افزایش گازهای گلخانه ای مشکل بعدی است.  وقتی سد آبیاری شود به دلیل تجمع مواد آلی که در آنجا وجود دارد با انتشار متان مواجه می‌شویم که یک گاز گلخانه‌ای است. کشور در حال حاضر هم به حد زیادی درگیر این گاز هست که هشتاد برابر بیشتر از دی‌اکسید‌کربن اثر گلخانه‌ای دارد.

آبگیری سدّ چمشیر آسیب‌های محیط زیستی، اجتماعی و اقتصادی زیادی به بخش‌های بزرگی از دو استان کهگیلویه و بویراحمد و خوزستان وارد خواهد آمد که قابل جبران نیست.


کانال تلگرامی اتحاد کارگران

وب‌نوشت روی WordPress.com.

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: